Söfn

Íslenska
Nynorsk
Esperanto

Persónuvernd:

Vefurinn safnar engum upplýsingum um notendur sína. Leturgerðir eru frá Google sem skráir notkun á þeim.
Vefkökur (cookies) eru aðeins notaðar til þess að halda utan um innskráningar þeirra sem annast efnisstjórn.

Rímur af Partalopa og Marmoríu 4

* Rímur af Partalopa og Marmoríu – Fjórða ríma

RÍMUR AF PARTALOPA OG MARMORÍU
Fyrsta ljóðlína:Síðast óma drykkjudans
Viðm.ártal:≈ 1850
Tímasetning:1851
Flokkur:Rímur
1.
Síðast óma drykkjudans
datt með hljómi niður.
Krýndur sóma kom til Frans
kólgu ljóma viður.
2.
Eftir fundið fífu él,
friðs í lundi brýnum
Hlöðvers kundur harla vel
högum undi sínum.
3.
Undir borðum eitthvert sinn
ullur korða situr.
Kongur horfði á hefnir sinn,
hóf svo orðin vitur:
4.
„Tíðin byrst á minnir mig,
mönnum fyrst að segja,
þá ég missti mögur þig
mín var lyst að deyja.
5.
Allt mér bannað yndi var,
armóð fann ég stríðan.
Alið manninn hefir hvar
heims um ranninn síðan?“
6.
Þreytti spanga spennir trúr
spurnar stranga ræðu.
Leysti tanga yggur úr
eftir langa mæðu.
7.
Hlöðver illa hug bregður,
hjal ei stillir, segir:
„Þessi drilla því veldur
þú að villast megir.
8.
Dyggðavisin baugabrú
breiðir slys þig kringum,
lát ei kvisast, þjónir þú
þessum missýningum.
9.
Það er meyja þokkalig,
þussa leigir galda,
hún vill ei þú sjáir sig,
svo þér megi halda.“
10.
Margur var því mælandi.
Með þeim bar í sundur.
Engu svarar öðlingi
Ægis skara þundur.
11.
Litlu síðar lofðungur
lét hug stríðið deyða,
bjóst að níða blíðmálgur,
bur til hlýðnis eiða.
12.
Tryggð af klóra fýsir fyrst,
fjarri stórum lúa,
gargans ljóra góðum kvist
gylfi fór að snúa.
13.
Varð samþykkur sikling því
síst kvenn bikkju trega,
kippi lykkju komast í,
kvongast skykkanlega.
14.
Hlöðver glaður friðinn fær,
fögnuðs blað á gelur.
Beðju naðurs tróður tvær
tyggi hraðast velur.
15.
Lopa sansar lifna nú,
lítur mannsins dætur.
Í læstum skansi þessi þrjú
þengill dansa lætur.
16.
Dansar, spilar, drekkur þar,
darra Vili rjóður;
þangað til að vorðinn var
veiga bilum* góður.
17.
Aðra biður eiga sig
eyju viðar glansa.
Venus iðin, lystilig,
lífgaði miðin sansa.
18.
Sprundið vefur örmum á
atvik hefir meira.
Yfirgefur önnur þá
ullinn sefrings leira.
19.
Eftir rarast yndi stipt
um ljóss marar jurtu,
allt eins var og væri kipt
vigurs hara* burtu.
20.
Varð geð krankur undireins
ama vankan sleginn,
í hans var þanka þá til meins
þrauta hanki dreginn.
21.
Gekk með hrað’ úr greindum rann
götu þaðan tregur,
reiðtygjaðann fákinn fann,
fór á stað, ei kveður.
22.
Fullur bara geðs um gil
gremju kjara nýju.
Solnes ara sendi til
sinnar Marmoríu.
23.
Líkt og áður alla leið
yggur sáða Gróttu,
ferðast náði, hrings hjá heið
hvíld að þáði nóttu.
24.
Tapaði stríðum hryggðar hæng,
hugar smíðar friðinn,
undir blíðum brúðarvæng
böls úr hríðum liðinn.
25.
Alla siðu eins og fyr
auðgrund við hann hafði,
árs um bið sá blíðu hyr
brjóstin friði vafði.
26.
Týr elds láar talar þá,
tel ég háann baga
að eg má þig ekki sjá
ekran bráins haga.*
27.
Marmoría semur svar:
„Sæmdir drýgja þínar,
kem ég frí með konstirnar,
krafta nýju mína.
28.
Dörs frá brjótum bar eg þig,
babba að fótum kæru;
og kippti af snót er sniðuglig
sneið þér hót vanæru.
29.
Ráðin föðurs þessi þín
þér forstöðu veita,
af hjarta glöðu mundu mín
menja bjöðum neita.
30.
Mín lífs ár ef missi þig
mæðan stár til hugar.
Einhver dárinn uggir mig
yfir flár þig bugar.
31.
Böls mér tárin byrlar nú
báðum fár og voða,
eftir sárast iðrast þú
ef mig nár að skoða.“
32.
Lopi segir: „Satt það er
svo hvað meyjan gengur,
enga þreyju hef eg hér
hjá þér degi lengur.“
33.
Líkust blóði litinn á,
löguð móði nýjum,
sefrings slóðar sólin þá
sorgar vóð í skýjum.
34.
Samt sem áður glóðir geims
garpur þáði af sprakka,
hjálpaði dáðgóð hirði fleins
heim á láðið Frakka.
35.
Fögnuðs stóri fundurinn,
fleins var Þórum nægur.
Lopa tóra lítur sinn,
landa stjóri frægur.
36.
Lopi sagði ferðum frá,
fylkir þagði á meðan:
„Það til lagði, síst ég sá
svanna bragða téðan.
37.
Mennsk í fangi mínu lá,
mjúk á vanga hrerið,*
tók eg dangað henni hjá,
hef ei svangur verið“.
38.
Hlöðver segir: „Hrings Freyju
hæl þú eigi lengur.
Óráð sleginn einhverju
elskulegi drengur.
39.
Hjarta besti mögur minn;
mön við lestar Grana
hættu festa þanka þinn,
þenki eg verst um hana.
40.
Kjós þig seggir krýni í dag
kong á Tveggja sprundi,
ríkann legg ég ráðahag
röskum eggja Þundi“.
41.
Lopi neitar þiggja það,
þengill heita Frakka.
Sagði: „Veitið sældir að
sjái eg neytan sprakka.
42.
Villa engin, vangætinn,
vil ei lengur álpa.“
Kallaði Þengill konstra menn;
kvaðst þar enginn hjálpa.
43.
Lifri móður Lopa þar
líka stóð til reiðu,
hyggst að bjóða bjargirnar
böls af slóðum leiðu.
44.
Mentahreini bókabör
biskup greinir letur,
sagði stein í sinni för
sem að reynist betur:
45.
„Hver sem á sér þetta þing
þarflegt náir bera,
einskis má þeim missýning
manni knáa gera.
46.
Steininn hnýt að hálsi þér,
hann í knýti berðu,
böls einhlýta bannið er,
brúði nýta sérðu.“
47.
Lopi þakkar blítt sem ber.
Blindviðs hlakkar svanur.
Söðlar blakk og burtu fer.
Brautir flakkar vanur.
48.
Hlöðver eftir stúrinn stóð,
stakki hneptur nauða.
Óskar: „Greftrun fái fljóð;
fyrri hrepptan dauða.
49.
Eigi tæla þyrfti þá
þessi fælan manna
mér indælan Freyr hrings frá,
frið og sælu banna.“
50.
Hvað sem tauta hilmir fer,
huga laut ei varðar.
Fleina Gautur flýtir sér,
finnur braut orms jarðar.
51.
Hátíð var sem fyrir frú,
fínleiks bar hún parta,
fagnaði hara niðja nú,
nákvæmdar af hjarta.
52.
Ástin brann í brjósti vífs
best við kannað yndi,
göfgaði sannan Guð, að lífs
góða manninn fyndi.
53.
Spurði fregna fljóðið best
Freyrinn regna hita.
Hann því gegnir fæst: „Því flest
fær þú megn að vita.“
54.
Sagði veiga sólin kær:
„Sinnis deigur ertu.
Hvaða geigur hjartað slær?
Held eg feigur sértu.
55.
Eða tryggur eigi mér.
Ójá styggur. Hvaða?
Vopna yggur vel ei fer,
við til hryggjumst skaða.“
56.
„Blíðu fjöðrum breiðir þig
blossa löðra Gerður.
Þú bit nöðru þenkir mig
þér að öðru verður.
57.
Hlöðver órór hjals um krá,
heljar sór mér kröfur.
Mig hamóra meinar sá,
metnaðs stóri jöfur.
58.
Þagna skal eg þá morgnar
þínum svala ekka.
Föður þíns kaleik forsjónar
fær þú valinn drekka.“
59.
Ekki dofnar hugur hals,
hryggðar ofninn deyði;
brúðurin sofnar, blíðu dals
bjargar stofn þó eyði.
60.
Lopi klókur lék við stein,
lagaði krókinn flærðar;
rennur mókið samt á svein
sveipaðann flóka værðar.
61.
Vaknar Parti nú á ný,
nokkuð hart að vonum.
Derlings bjarti burinn því,
bráðla snart við honum.
62.
Maðurinn bruggar meinlætið,
minnst í hnuggin geði.
Hvarma glugga hlerum við
hræring stugga réði.
63.
Strax úr hófi stækkar fér,
stein í lófa brá hann.
Frænda prófar frásögn hér,
Freyju glófa sá hann.
64.
Marmoría gaum að gaf
geymir dýja ljóma,
gargans stíu grundin svaf
glansaði fríum blóma.
65.
Dúfu bar á brjósti fljóð
Blindviðs rara smíðin,
mærin var sem mjöll og blóð
mestu svara prýðin.
66.
Lopi sál í furðan fól,
fundust málin unnin,
græðis bála gefur sól,
geisla strjál ný runninn.
67.
Hryggðar án með sjálfum sér
sagði elds Ránar viður,
slík ásjána engils er,
yndið frána styður.
68.
Holdið bert að blóma skín,
blíðu hert er nisti:
„Ástsæl vertu elskan mín!“
auðgrund snerti og kysti.
69.
Fljóðið nam að vakna við,
vafin ama bragði.
Sótti gaman niflungsnið,
nú en framar sagði:
70.
„Þín er artin þægileg
þakin bjarta fínu,
dyggða skarti dægileg
dillar hjarta mínu.“
71.
„Hlöðvers trúin mýgjar* mér“,
mælti frúin snjalla,
„sjáðu nú hvort að ég er
alin búi fjalla.
72.
Þitt mig sakar geðs um gólf
gimsteins takið kalda.
Yfir mér vaka virðar tólf
vanir braki skjalda“.
73.
Reiði bræddir hugs um hólf
hringa ræddi Þrúða.
Í húsið æddu hermenn tólf
Hildar klæddir skrúða.
74.
Glugga fylltist göltur þar
grimmdar trylltu þegnum.
Lopa hrylti við, sem var
voða kviltur megnum.
75.
Lítur plóginn angurs á
orma skóga bjarga,
þengils króinn þóttist sjá
þegna nógu marga.
76.
Hver einn snjalla hljóði hrein,
horskir spjalla þanninn:
„Hefirðu snjalla hringa rein
hingað kallað manninn?“
77.
Gefa nennir svar af sér
sendir brennu lauga
„Mér um kenna einum er,
en ekki fennu bauga.
78.
Ástar hyrinn hjá mér þreyr,
helst er byr í Sneglu,
margur fyrir minna deyr
maður í styrjar reglu.
79.
Gifta njótar geira sig,
gæða fljótir tíðum,
kvendi hljóta kyssilig,
klappa snótum blíðum.“
80.
Lopi sinnti gulls ei Gná,
gremju pyndast dróma.
Spurður, innti allri frá
ætt og kynntum sóma.
81.
„Hvílík undur, hvaða fár!“
hrópa Þundar veiga,
„þessi hundur galdra grár
girnist sprundið eiga.
82.
Fjörsins hljóti rán, fyrst rán
reyndi klóta harinn.
Korða njótur, smánar, smán
smurður, grjóti barinn.“
83.
Greipar þöndu að tjörgu Týr,
titraði hönd af þjósti,
reyrðu böndum þrír og þrír,
þvingaðist önd í brjósti.
84.
Drógu bundinn baugs frá þöll
bjarta lundinn viðar,
darrra Þundar dóms í höll
djarfir skunda án biðar.
85.
Raustar hásu rýrðu gróm
róms um bás ó tregir,
annann lásu dauðadóm
dólgar krásarlegir.
86.
Sögðu: „Verður vífsins ei,
við hann sverðin duni,
blíðu skerður biðils grey,
biðjum ferðir muni.
87.
Fyrir gárungs geldum brall
grafnings Járann fjöru,
höggvum sár á svarðarfjall,
sjóðum hár í tjöru.
88.
Reipa stríðan herðum hnút,
hröðum, níðing, farga,
köstum síðan krypling út,
krankur bíði varga“.
89.
Nærri getur gengið mér
grund orms fleta blíða,
hefur setið sárt í þér
sorgar hretið stríða.
90.
Nestis Austra lind mér líst
lest í klaustri sagnar.
Vestra flaustur syndir síst,
sest í naustið þagnar.


Athugagreinar

16.4 Veigabil: kona.
19.4 vigur: sverð; vigurs hari: hermaður.
26.4 ekran bráins haga: skáldmælt kona. [?]
37.2 hrer: hró. [Ath]
71.1 mýgja: kreppa að, þjarma að.